Trang chủ / Thời sự / ANH HÙNG, LIỆT SỸ ĐẶNG THÙY TRÂM (22/6/1970 – 22/6/2020) – BIỂU TƯỢNG CAO ĐẸP CỦA THẾ HỆ TRẺ VIỆT NAM

ANH HÙNG, LIỆT SỸ ĐẶNG THÙY TRÂM (22/6/1970 – 22/6/2020) – BIỂU TƯỢNG CAO ĐẸP CỦA THẾ HỆ TRẺ VIỆT NAM

“Có một người con gái tuổi hai mươi xa Hà Nội ra chiến trường khói lửa, lòng thiết tha vì cuộc sống hòa bình. Một lương y như là từ mẫu. Giữa chiến trường Quãng Ngãi lắm đạn bom, chị đã sống một thời tuổi trẻ. Dẫu biết rằng một mai mình ngã xuống vì tự do của dân tộc Việt Nam…,” (bài hát “Ngọn lửa tuổi 20” do nhạc sỹ Thanh Bình viết dành riêng cho liệt sỹ Đặng Thùy Trâm).

Liệt sỹ, bác sỹ Đặng Thùy Trâm đã trở thành biểu tượng và niềm tự hào của một thế hệ cầm súng vào giai đoạn lịch sử không thể nào quên của dân tộc Việt Nam; là tấm gương cho thế hệ trẻ hôm nay, những người sinh ra và lớn lên sau chiến tranh, chưa từng nếm trải trận mạc, gian khổ, mất mát và hy sinh. Và hôm nay, thế giới đã biết đến tên chị, biết đến cuốn nhật ký tràn đầy chất lý tưởng và tình người của người con gái Hà Nội đã hy sinh anh dũng khi tuổi đời chưa đầy 28, vào ngày 22/6/1970.

Đặng Thùy Trâm là tác giả hai tập nhật ký được viết từ ngày 08/4/1968, khi phụ trách bệnh xá Đức Phổ, cho đến ngày 20/6/1970, 2 ngày trước khi hy sinh.

Cách đây 15 năm, ngày 28/4/2005, Ted Engelmann, phóng viên hãng AP (Mỹ) đã tìm đến nhà dược sỹ Doãn Ngọc Trâm, mẹ của Anh hùng, Liệt sỹ Đặng Thùy Trâm, tận tay trao lại những bức ảnh chụp cuốn Nhật ký Đăng Thùy Trâm mà cựu chiến binh Mỹ Frederic Whitehurst trân trọng gìn giữ hàng chục năm qua.Từ đó, Việt Nam và thế giới biết đến cuốn Nhật ký của Anh hùng, Liệt sỹ, bác sỹ Đặng Thùy Trâm với muôn vàn khốc liệt của chiến tranh, sự yêu thương, tình người trong lửa đạn, lý tưởng cách mạng cao đẹp của người con gái Việt Nam trong thiếu thốn, gian khổ và hiểm nguy. Cũng từ đó, cuốn Nhật ký truyền cảm hứng và lý tưởng cách mạng tới đông đảo thanh niên Việt Nam thời kỳ mới – thời kỳ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Nhật ký của bà sau đó được nhà phê bình văn học Vương Trí Nhàn biên tập thành quyển sách mang tên Nhật ký Đặng Thùy Trâm và trở thành một hiện tượng văn học với hơn 400.000 bản được bán và được dịch ra nhiều thứ tiếng. Năm 2006, Đặng Thùy Trâm được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân.

Đặng Thùy Trâm sinh trưởng trong một gia đình trí thức Hà Nội, bố là bác sĩ ngoại khoa Đặng Ngọc Khuê, mẹ là dược sĩ Doãn Ngọc Trâm – Nguyên giảng viên Trường Đại học Dược Hà Nội. Đặng Thùy Trâm là chị cả của bốn chị em gái, cả chị và 3 em gái đều mang tên giống mẹ chỉ khác nhau tên đệm, cho nên bạn bè và người thân đều gọi chị Thùy Trâm là “Thùy”.
Năm 1966, sau khi tốt nghiệp Đại học Y với kết quả học tập loại ưu, cô gái trẻ gạt bỏ tất cả: “một gia đình êm ấm, đầy đủ, được chiều chuộng” xung phong lên đường công tác chiến trường B (miền Nam khói lửa).

Sau ba tháng hành quân từ miền Bắc, tháng 3/1967, chị vào đến Quảng Ngãi và được phân công về phụ trách bệnh viện huyện Đức Phổ, một bệnh xá dân sự nhưng chủ yếu điều trị cho các thương bệnh binh. Chị được kết nạp vào Đảng Cộng sản Việt Nam ngày 27/9/1968.

Ngày 22/6/1970, trong một chuyến công tác từ vùng núi Ba Tơ về đồng bằng, Đặng Thùy Trâm bị địch phục kích và hy sinh khi chưa đầy 28 tuổi. Hài cốt của chị được nhân dân địa phương mai táng tại nơi hy sinh và luôn hương khói. Sau chiến tranh, mộ của chị được đồng đội đưa về Nghĩa trang liệt sĩ xã Phổ Cường. Năm 1990, gia đình đã đưa hài cốt Đặng Thùy Trâmvề Nghĩa trang liệt sĩ xã Xuân Phương, Hà Nội.

Chiến tranh đã lùi xa, thế hệ trẻ chúng tôi chỉ biết đến chị qua trang sách, qua những thước phim lịch sử. Thế hệ trẻ thanh niên chúng tôi nguyện theo tấm gương hy sinh anh dũng của chị viết tiếp nên lý tưởng sống của những người trẻ dám nói, dám nghĩ, dám làm và dám chịu trách nhiệm.

“…Đời người ta chỉ sống có một lần, phải sống sao cho khỏi phải xót xa ân hận vì những năm tháng sống hoài, sống phí, … để khi nhắm mắt xuôi tay ta có thể nói rằng: Cả đời ta, cả sức ta đã hiến dâng cho sự nghiệp cao đẹp nhất trên đời, sự nghiệp đấu tranh giải phóng loài người”.
Với lý tưởng sống đã chọn, Đặng Thùy Trâm đã lao vào công việc với một nghị lực phi thường. Là người phụ trách bệnh xá huyện Đức Phổ, Quảng Ngãi – thực chất là một bệnh xá tiền phương, chị đã lăn xả vào cứu chữa thương binh, chăm sóc thương binh, tổ chức cho đơn vị di chuyển thương binh, di chuyển địa điểm để chống càn, đi công tác xuống cơ sở. Chiến trường Đức Phổ – Quảng Ngãi, nơi ác liệt nhất của chiến trường khu Năm, nơi mà Sư đoàn không vận Mỹ quần nát ở đó, rồi Lữ đoàn 196 Mỹ, Sư dù 101 Mỹ, Sư 23 Ngụy, Thủy quân lục chiến dù. Giữa vòng vây ác liệt ấy, một đơn vị bộ đội chủ lực hay địa phương hay cơ quan chỉ huy có thể tạm lánh đi đâu đó nhưng với một bệnh xá thì không thể như vậy. Giữa một vùng đất hẹp ngập trời bom đạn và hằn dấu giày của những tên lính xâm lược, chị vẫn kiên cường bám trụ trong nhiều năm.

Trong bối cảnh đó, bác sỹ Đặng Thùy Trâm đã kiên cường bám trụ, chị đã cùng các y tá và nhân viên tận tụy cứu chữa, nhường phần ăn của mình cho thương binh, bệnh binh. Trong suốt 3 năm ở chiến trường chị đã chỉ huy bệnh xá ấy bám trụ một cách kiên cường, gan lỳ trên vùng đất Đức Phổ đã bị đánh như băm ấy, mặc cho kẻ thù lùng sục, truy tìm nhưng chị vẫn không nao núng, đầy nghị lực, vững vàng niềm tin vào ngày chiến thắng, cháy bỏng khát vọng chiến tranh sẽ chấm dứt, hòa bình lập lại trên đất nước Việt Nam cho đến ngày chị hy sinh.
Là người yêu thích văn học, Thuỳ Trâm đọc nhiều sách, thuộc nhiều thơ, bị ảnh hưởng rất lớn bởi tính cách của Paven Coóc Saghin trong “Thép đã tôi thế đấy”, đến Ruồi trâu, những nhân vật mà chất lý tưởng luôn rừng rực trong trái tim thanh xuân của họ. Chị đã ghi trên trang đầu cuốn nhật ký của mình những dòng nổi tiếng của văn hào N.A.Ostrotsky, thể hiện quan điểm sống và lý tưởng cách mạng của thế hệ thanh niên thời bấy giờ: “…Đời người ta chỉ sống có một lần, phải sống sao cho khỏi phải xót xa ân hận vì những năm tháng sống hoài, sống phí, … để khi nhắm mắt xuôi tay ta có thể nói rằng: Cả đời ta, cả sức ta đã hiến dâng cho sự nghiệp cao đẹp nhất trên đời, sự nghiệp đấu tranh giải phóng loài người”.

“Em dịu dàng là vậy, chưa biết nói nặng ai câu nào. Em dũng cảm là vậy. Giặc đốt hầm bí mật vẫn bình tĩnh cứu chữa thương binh. Cưỡi hon đa phóng qua trước rào lính địch để cấp cứu ca thương binh nặng. B-52 trên đầu, quân đánh bộ bên cạnh vẫn bình tĩnh băng bó thương binh, dìu đi khỏi vòng vây (Trích những dòng nhật ký của anh Khương Thế Hưng, người yêu của Chị Đặng Thùy Trâm viết sau ngày anh Hưng biết tin Đặng Thùy Trâm hy sinh)
Nhật ký đơn thuần chỉ là ghi chép hàng ngày của mỗi người, nhưng “Nhật ký Đặng Thuỳ Trâm” lại chất chứa biết bao tình cảm, tình yêu trong sáng, mãnh liệt và thánh thiện cho người bệnh, cho đồng chí, cho đồng bào, cho Tổ quốc. Chị quan niệm “… Nhật ký này đâu phải chỉ là cuộc sống của riêng mình mà nó phải là những trang ghi lại những mảnh đời rực lửa chiến đấu và chồng chất đau thương của những con người gang thép trên mảnh đất miền Nam này”.

Trong nhật ký của chị có một tình yêu rộng lớn, một tình người gắn với lý tưởng sống, lẽ sống của cuộc đời chị, đó là tình cảm với nhân dân, với đồng đội. Khi đứng lớp giảng bài cho học sinh của lớp y tá sơ cấp, xót thương những đứa em và cũng là đồng đội cùng chiến đấu với mình do hoàn cảnh chiến tranh mà không có điều kiện học tập, chị đã tâm sự “Mình đến với lớp không phải chỉ vì tinh thần trách nhiệm, mà cả bằng tình thương của một người chị đối với những đứa em đã chịu biết bao thiệt thòi đau khổ vì bọn bán nước nên không tìm đến với khoa học được”.

Đặc biệt, chị dành cho thương binh một thứ tình cảm như người thân ruột thịt. Chị đã cứu sống biết bao thương binh, cán bộ và nhân dân trong vùng… Nhưng chị cũng đã cắn răng bật khóc biết bao lần, tự dày vò bản thân khi có ca thương binh nặng mà với khả năng và điều kiện của bệnh xá tiền phương không thể cứu chữa. Chị viết “vừa cấp cứu cho anh nước mắt mình vừa chảy tràn trên mặt. Thương anh vô hạn, muốn tìm mọi cách cứu anh nhưng không có cách nào. Mình như một chiến sĩ hai tay đã bị trọng thương, đành nhìn quân thù vũ khí trong tay xông đến giết mình”. Và biểu hiện cao nhất của Đặng Thùy Trâm về tình đồng đội là chị xả thân, chấp nhận hy sinh khi nổ súng vào kẻ thù để bảo vệ đồng đội của mình.

Đó cũng chính là khát vọng của thế hệ trẻ Việt Nam “Xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước, mà lòng phơi phới dậy tương lai”, với tâm nguyện “Ra đi giữ trọn lời thề, đánh tan giặc Mỹ mới về quê hương”. Đánh thắng Mỹ mong đến ngày đất nước hòa bình, đó là khát vọng chính đáng, là sức mạnh của dân tộc yêu hòa bình trong những năm tháng chống trả kẻ thù có sức mạnh quân sự hơn quân dân ta nhiều lần.
Hình ảnh bác sỹ – liệt sỹ Đặng Thùy Trâm như một bức tranh hiện thực, tuyệt đẹp về người phụ nữ Việt Nam trong chiến tranh ác liệt và tàn khốc. Nhà thơ Tố Hữu từng viết:

“… Có cái chết hoá thành bất tử,
Có những người do chân lý sinh ra
Có những lời hơn mọi bài ca.”

Giá trị “Nhật ký Đặng Thuỳ Trâm” không chỉ là tư liệu lịch sử quý giá, giá trị văn học cao quý, mà cao hơn tất cả, nó là cái giá “rất nhân bản” của một con người luôn trăn trở muốn sống xứng đáng như một con người, là biểu tượng cao đẹp cho lý tưởng sống đẹp cho thế hệ Thanh niên Việt Nam ngày nay.

Anh hùng, Liệt sỹ Đặng Thùy Trâm đã ngoan cường chiến đấu như tinh thần của Mariuyt, của Gavơrốt trên chiến luỹ thành Paris mà chị từng ngưỡng mộ. Thuỳ Trâm và thế hệ cầm súng của chị mãi mãi toả sáng tuổi 20 khi mà chị viết: “Cuộc đời Thuỳ là một cuốn sổ, những dòng chữ ghi trên đó đẹp như một bài ca nhỏ, xin Thuỳ hãy ghi tiếp những dòng xứng đáng”.

St

#ngannua

Xem thêm

ĐÔI NÉT VỀ TỔ CHỨC KHỦNG BỐ “TRIỀU ĐẠI VIỆT”

Ngày 31-3, TAND Cấp cao tại TP.HCM đã tuyên y án bảy bị cáo trong …

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *